Czy praca w chmurach niszczy zdrowie? Jet lag, promieniowanie i zmiany ciśnienia

Praca w lotnictwie to dla wielu spełnienie najskrytszych marzeń. Przepiękne widoki, zachody słońca na wysokości 10 000 metrów, śniadanie w Rzymie, a kolacja w Nowym Jorku – brzmi jak scenariusz idealny. Zanim jednak zaczniesz szukać informacji o tym, jak zostać pilotem lub członkiem załogi pokładowej, warto spojrzeć na ten zawód z nieco innej, bardziej fizjologicznej perspektywy. Czy regularne przebywanie w chmurach niszczy zdrowie? Jak ludzki organizm reaguje na jet lag, promieniowanie kosmiczne i ciągłe zmiany ciśnienia?

Jako eksperci z Simair – Flight Simulation Center postanowiliśmy wziąć ten temat pod lupę i rozwiać największe lotnicze mity, serwując Wam potężną dawkę merytorycznej wiedzy.

Jet lag – cichy wróg załóg lotniczych

Syndrom nagłej zmiany strefy czasowej, powszechnie znany jako jet lag, to jedno z największych wyzwań dla pilotów i stewardes latających na trasach długodystansowych (tzw. long-haul). Nasz organizm posiada wewnętrzny zegar biologiczny (rytm dobowy), który reguluje sen, temperaturę ciała i wydzielanie hormonów (m.in. melatoniny). Szybkie przemieszczanie się przez kilka stref czasowych sprawia, że nasz wewnętrzny zegar „gubi się”.

Jakie są objawy jet lagu?

• Ekstremalne zmęczenie w ciągu dnia i bezsenność w nocy.
• Spadek koncentracji i problemy z pamięcią (co w kokpicie jest absolutnie niedopuszczalne).
• Problemy żołądkowo-jelitowe.
• Drażliwość i wahania nastroju.

Profesjonalne załogi mają swoje sposoby na radzenie sobie z tym zjawiskiem: odpowiednie nawodnienie, unikanie kofeiny przed snem, kontrolowana ekspozycja na światło słoneczne oraz rygorystyczne przestrzeganie przepisów dotyczących czasu pracy i wypoczynku (FTL – Flight Time Limitations). Jeśli marzysz o pracy na pokładzie i chcesz dowiedzieć się, jak wygląda to w praktyce, polecamy nasze specjalistyczne szkolenia, takie jak Becoming Cabin Crew oraz dedykowane szkolenie kokpitowe dla załóg pokładowych.

Promieniowanie kosmiczne – czy latanie „świeci”?

To temat, który często budzi najwięcej kontrowersji. Ziemia jest chroniona przed promieniowaniem kosmicznym przez gęstą atmosferę i pole magnetyczne. Kiedy samolot wznosi się na wysokość przelotową (często powyżej 35 000 stóp), ta tarcza ochronna staje się znacznie cieńsza. Oznacza to, że załoga i pasażerowie są narażeni na wyższe dawki promieniowania jonizującego niż osoby przebywające na poziomie morza.

Czy jest się czego bać? Pasażer latający kilka razy w roku na wakacje nie ma powodów do zmartwień – dawka promieniowania z jednego lotu transatlantyckiego odpowiada mniej więcej jednemu zdjęciu rentgenowskiemu klatki piersiowej. Dla załóg lotniczych sprawa wygląda inaczej, ponieważ w powietrzu spędzają setki godzin rocznie. Z tego powodu piloci i cabin crew są traktowani przez prawo pracy jako pracownicy narażeni na promieniowanie. Linie lotnicze mają obowiązek monitorować ich roczne dawki (zazwyczaj nie mogą one przekroczyć 6 mSv rocznie). Wiedza o fizyce lotu i środowisku pracy to podstawa, którą kandydaci na pilotów poznają już na wczesnych etapach nauki, np. podczas kursów na wirtualną licencję PPL(A).

Zmiany ciśnienia, suche powietrze i niedotlenienie

Choć kadłuby współczesnych samolotów pasażerskich są hermetyzowane, ciśnienie w kabinie nie jest równe temu na ziemi. Odpowiada ono zazwyczaj wysokości około 2000-2500 metrów nad poziomem morza. Co to oznacza dla Twojego ciała?

Po pierwsze – rozprężanie gazów. Zgodnie z prawem Boyle’a, wraz ze spadkiem ciśnienia, objętość gazów rośnie. To dlatego podczas wznoszenia zatykają nam się uszy, a osoby z chorymi zatokami mogą odczuwać ból. Zrozumienie tych mechanizmów fizjologicznych jest często kluczem do sukcesu w walce z awiofobią. Jeśli ten problem dotyczy Ciebie lub kogoś z Twoich bliskich, sprawdź nasze warsztaty na strach przed lataniem.

Po drugie – suche powietrze. Wilgotność w kabinie samolotu często spada poniżej 10-20% (to mniej niż na Saharze!). Powoduje to wysuszenie śluzówek, skóry oraz oczu, co wymusza na załogach ciągłe nawadnianie organizmu.

Po trzecie – lekkie niedotlenienie (hipoksja). Z powodu niższego ciśnienia, we krwi rozpuszcza się nieco mniej tlenu. Dla zdrowego człowieka jest to nieodczuwalne, ale po kilku godzinach lotu może powodować znużenie i ospałość.

Zanim wsiądziesz do prawdziwego samolotu – poczuj to na ziemi!

Zawód pilota czy stewarda wymaga końskiego zdrowia – to fakt. Regularne badania lotniczo-lekarskie skutecznie odsiewają osoby, dla których takie warunki pracy mogłyby być niebezpieczne. Zanim jednak zainwestujesz setki tysięcy złotych w szkolenia i narazisz się na stres lotniczy, warto sprawdzić swoje predyspozycje w 100% bezpiecznym, naziemnym środowisku. Do tego właśnie służy Simair!

W naszym centrum symulacji lotniczych w Warszawie przygotujesz się do prawdziwej kariery lub po prostu spełnisz marzenie o lataniu, bez obaw o jet lag czy zmianę ciśnienia. Oferujemy najnowocześniejsze maszyny w Polsce:

• Dla fanów wielkiego lotnictwa pasażerskiego: wiernie odwzorowany symulator Airbus A320 NEO oraz fenomenalny symulator Boeing 737 MAX 8.
• Dla kandydatów do linii lotniczych, którzy chcą szlifować formę przed testami u pracodawcy, przygotowaliśmy profesjonalne przygotowanie do screeningu oraz dedykowany program B737 Ultimate Assessment Prep.
• Dla stawiających pierwsze kroki w lotnictwie (General Aviation): niezwykle realistyczny symulator Cessna C-152.

A jeśli szukasz mocniejszych wrażeń w wirtualnej rzeczywistości (bez narażania błędnika na przeciążenia typu G), wypróbuj nasz symulator myśliwca F16/F18/F35, symulator szybowców VR, czy symulator śmigłowców VR.

Lotnicza pasja od najmłodszych lat i prezenty, które cieszą

Zdrowy rozsądek podpowiada, by ocieplać wizerunek lotnictwa od najmłodszych lat, edukując o tym, jak fascynująca potrafi to być dziedzina nauki i techniki. W Simair organizujemy fantastyczne warsztaty lotnicze dla dzieci i młodzieży oraz niezapomniane urodziny w Simair. Kto wie, może to właśnie u nas narodzi się przyszły kapitan Dreamlinera?

A jeśli po lekturze tego artykułu stwierdzisz, że wolisz pozostać przy lataniu rekreacyjnym (które ma zerowy wpływ na pogorszenie Twojego zdrowia!), podaruj sobie lub bliskim voucher na lot. W naszym sklepie znajdziesz m.in.:

• Voucher na Boeing 737 MAX
• Voucher na Airbus A320 NEO
• Voucher na Cessnę C-152
• Dla niezdecydowanych – elastyczny Voucher Mix.

Podsumowując: Czy praca w chmurach niszczy zdrowie? Jak każda praca w specyficznych warunkach, obciąża ona organizm. Jednak dzięki rygorystycznym przepisom lotniczym, medycynie pracy i odpowiednim treningom, załogi lotnicze wykonują swoje obowiązki bezpiecznie przez długie lata. Przekonaj się sam, wchodząc do fascynującego świata lotnictwa – zapraszamy do Simair i na nasze profesjonalne kursy dla pilotów!